To πανεπιστήμιο είναι εκπαιδευτικό ίδρυμα ανώτατης εκπαίδευσης και επιστημονικής έρευνας που παρέχει πτυχίο πιστοποίησης ακαδημαϊκής εκπαίδευσης. Το πανεπιστήμιο παρέχει τριτοβάθμια και μεταπτυχιακή εκπαίδευση. Στις λατινογενείς γνώσεις η λέξη που χρησιμοποιείται για το πανεπιστήμιο προέρχεται από το λατινικό universitas, που σημαίνει ομάδα και σωματείο, καθώς οι πρώτοι μεσαιωνικοί δάσκαλοι της Ευρώπης ήταν συχνά οργανωμένοι σε σωματεία, μέσω των οποίων κανονιζόταν η μίσθωσή τους.

Ιστορία

Σύμφωνα με τον παραπάνω ορισμό, αρχαιότερα πανεπιστήμια στον κόσμο θεωρούνται τα Ευρωπαϊκά, καθώς η απόκτηση πτυχίου δε συνηθιζόταν σε αρχαιότερα ιδρύματα εκπαίδευσης στην Ασία και την Αφρική. Όμως, ιδρύματα ανώτατης εκπαίδευσης αρχαιότερα από εκείνα της γηραιάς ηπείρου υπήρξαν σε χώρες όπως η Κίνα, η Αίγυπτος και η Ινδία. Ορισμένα από αυτά μάλιστα βρίσκονται ακόμη σε λειτουργία.

Ελληνικά πανεπιστήμια

• Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
• Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών
• Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης
• Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο
• Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο
• Εθνικόν και Καποδιστριακόν Πανεπιστήμιο Αθηνών
• Ιόνιο Πανεπιστήμιο
• Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών
• Πανεπιστήμιο Αιγαίου
• Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας
• Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων
• Πανεπιστήμιο Κρήτης
• Πανεπιστήμιο Μακεδονίας
• Πανεπιστήμιο Πατρών
• Πανεπιστήμιο Πειραιώς
• Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου
• Πανεπιστήμιο Στερεάς Ελλάδος
• Πάντειο Πανεπιστήμιο
• Πολυτεχνείο Κρήτης
• Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο
• Διεθνές Πανεπιστήμιο Ελλάδος
• Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας

Ελληνικά Τεχνολογικά Ιδρύματα

• Τ.Ε.Ι. Αθηνών
• Τ.Ε.Ι. Ηπείρου
• Τ.Ε.Ι. Ηρακλείου
• Τ.Ε.Ι. Θεσσαλονίκης
• Τ.Ε.Ι. Καβάλας
• Τ.Ε.Ι. Καλαμάτας
• Τ.Ε.Ι. Κοζάνης
• Τ.Ε.Ι. Λαμίας
• Τ.Ε.Ι. Λάρισας
• Τ.Ε.Ι. Μεσολογγίου
• Τ.Ε.Ι. Πάτρας
• Τ.Ε.Ι. Πειραιά
• Τ.Ε.Ι. Σερρών
• Τ.Ε.Ι. Χαλκίδας

Ανώτατες Στρατιωτικές Σχολές

• Σχολή Ικάρων
• Σχολή Ναυτικών Δοκίμων
• Σχολή Ευελπίδων

Πανεπιστήμια και Ανώτατα Ιδρύματα άλλων χωρών

• Πανεπιστήμιο Σίτι του Λονδίνου
• Πανεπιστήμιο του Μονάχου
• Πολυτεχνείο του Άαχεν
• Ακαδημία Επιστημών της Μολδαβίας
• Πανεπιστήμιο της Γροιλανδίας
• Πανεπιστήμιο της Νάπολης
• Universitat Politecnica de Catalunya U.P.C.